اسلایدر

تاریخ قوم لک در زمان جنگ جهانی اول
ارسال شده توسط | ( نظرات )
در سال ۶-۱۲۹۳ شمسی در جریان جنگ جهانی اول بزرگان قوم لک جهت حفظ تمامیت ارضی ایران و احساس
 خطری که از هردو طرف جنگ(متحدین و متفقین) بخصوص از شوروی سابق داشتند و توجه به این نکته که دولت مرکزی ایران اعلام بی طرفی نموده و این خود کمکی به شوروی و انگلیس می‌باشد اگرچه آنها نیز تعهد کرده بودند تمامیت ارضی ایران را به رسمیت بشناسند، لذا بزرگان لک از خوانین کلهر سنجابی و ایلات کرمانشاه، و کنگاور ، والی ایلام و مناطق تابعه، خوانین بیرانوند و سلسله و طرحان و دلفان در جلساتی متعدد به همراه نظام السلطنه مافی رهبر دولت موقت جمهوری کرمانشاه با نمایندگان آلمان مذاکراتی به عمل آوردند،حاکم هرسین ضرغام الایاله و کدخدا کریم نیز با اعظم السلطنه خان کاکاوند دلفان در یک جلسه بیعت به حمایت از دولت موقت و نظام السلطنه مافی قسم نامه ای امضاء کردند و پس از آن به مقابله با نیروهای روس رفتند.اما چون امکانات مدرن نداشتند شکست خورده و به ارتفاعات جنوب شرقی هرسین عقب نشینی کردند. در حاشیه تمامی‌ منطقه لک نشین درگیری‌های پراکنده با نیروهای روسی و انگلیسی وجود داشتو شبانه نیروهای عشایر بر قزاق‌ها شبیخون زده و به این شکل صدماتی را بر آنها وارد می‌کردند.
اما پس از مدتی که نیروهای متحد متحمل شکست شده بودند، دولت موقت با سران قشون روس وارد مذاکره شده و در نتیجه آن، روسها از هرسین خارج شدند

و پس از آن در جشنی که در روستای چهر هرسین به این مناسبت برگزار شد«هنوز در خاطر مردم کشتی گرفتن عزیزاله کاکاوند مشهور به «عزیکه» با قلدران قزاق روس که همه آنها را با فن لُنگ کردی در خاک می‌نشاند وجود دارد»(سلطانی، ۱۳۷۲جلد ۲: ۷۲۹)به علت شکست قوای آلمانی و عثمانی و تخلیه لرستان (پشتکوه و پیشکوه) از سربازان متحدین ، روسها و انگلیسیها در صدد اشغال لرستان بر نیامدند

چرا که از قوای والی پشتکوه و تفنگ چی‌های عشایر پیشکوه با توجه به روحیه جنگاوریشان واهمه داشتند ، فقط در صدد اشغال بروجرد مقر اصلی نظام السلطنه برآمدند که این عده را نیز علی مردان خان بیرانوند با وجودیکه از طرف روسها به سمت کماندانی منصوب و مبالغ گزافی نیز به عنوان حقوق از آنها گرفته بود ، با سیاست و کاردانی و بدون سر و صدا ، دانه دانه نیروهای روس را به کام اجل فرستاد

بطوریکه خودشان نیز علت را نمی‌فهمیدند. ایشان قبلا˝ به عنوان مصلحت کار روسها را وادار نمود تا وسایل رزمی‌خویش را به امانت در نزد او بگذارند تا بدین وسیله بی نظری و صلح جویی آنان به لرستانیان ثابت و احساسات ضد اجنبی عشایر علیه آنان تحریک نگردد.

بعد از این که دست سالدات‌های روس از هر نوع سلاح جنگی خالی شده بود، لرستانیها که از فرط وطن خواهی حاضر نبودند بیگانگان در خاک آنها باشند کمر به قتل آنها بسته و در هر گوشه ای که بر آنان دست می‌یافتند، بدون معطلی آنها را به دیار خاموشان می‌فرستادند.

و در مدت کوتاهی از سالدات‌های روس جز چند نفر باقی نماند.

در منطقه ای از کاکاوند به مناسبت کشته شدن سربازان روسی با عنوان لکی« روسلً کؤشیاین ru^saL kweSyAe%n» (جایی که روسها کشته شده اند) مشهور است.

دولت موقتی که در غرب ایران به رهبری نظام السلطنه به مرکزیت کرمانشاه بوجود آمد، یک سیاست خردمندانه بود زیرا دولت موقت از آلمانها تعهد گرفته بودکه تمامیت ارضی ایران حفظ گردد

در این صورت فرقی برای ایران نداشت که چه کسی بازنده است زیرا در هر دو صورت ، استقلال ایران حفظ می‌شد.

بزرگان لک و نظام السلطنه نیز می‌خواستند از آب گل آلود ماهی بگیرند و با محکم کردن پایه‌های این دولت موقت زمینه را برای گسترش آن و تسلط بر قاجاریه فراهم نمایند.

اما آنچه که مشخص بود این بود که نیروهای متفق(شوروی و انگلیس) بر متحدان پیروز شدند. با پایان یافتن جنگ و حملات دولت مرکزی به نیروهای دولت موقت و نیز شکست خوردن آلمانیها که حامی‌دولت موقت بودند، دولت موقت کرمانشاه که از حیث نیرو و تجهیزات نسبت به دولت مرکزی بسیار کم و قابل مقایسه نبودند، شکست خوردند

و بزرگان قوم لک با وجود تحمل مشکلات زیاد و ریسکهای بزرگی که به خرج داده بودند دستشان به جایی بند نشد و بدون هیچ دستاوردی به حیطه فراموشی سپرده شدند.

جنگ گریران (گلیران) در سال ۱۳۳۶ هـ. ق برابر ۱۲۹۶ هـ . ش

علت این جنگ تلاش خوانین منطقه برای کسب قدرت و تسلط بر رقیبان بود البته از همه مهمتر جنگ امیراشرف با غلامرضاخان والی(۱۲۹۱هـ . ش) بود که در جریان آن، ایشان متحمل شکست و فرار به دلفان شده، بدبختانه در آنجا هم از حملات دیگر دشمنان ( ایل کاکاوند مخصوصاً طایفه ی اولادقباد این ایل ، حسنوندهای الشتر و تعدادی از میربگ) محفوظ نماند و در محلی موسوم به بادآور و سرچقا بر او تاختند و نظرعلی خان باز هم شکست خورد
و اموالی را که از دست سواران پشت کوهی نجات داده بود در آن جا به یغماگران سپرد و این حادثه شکاف عظیمی‌ را در روابط طرحان و دلفان و سلسله پدید آورده بود.

در سلسله مهرعلی خان امیر منظم که به تازگی حکومت نهاوند را نیز به دست آورده بود، در کاکاوند دلفان باقرخان اعظم السلطنه که بر هرسین نیز حکمرانی می‌نمود و در کوهدشت نظرعلی خان امرائی به اوج قدرت رسیده بودند.

نظرعلی خان داعیه حکومت بر سلسله و دلفان داشت و اعظم السلطنه نیز چند سال قبل خوانین قاضی هرسین را شکست داده بودند، مست غرور شده و حتی حاضر به پرداخت مالیات به دولت مرکزی هم نبود. اولادقباد هم به علت ندادن مالیات به دولت، با امیر اشرف و دیگر حکام بارها درگیری داشتند و برای حفظ قدرت مجبور به جبهه گیری بودند،

دیگر خوانین طوایف دلفان نیز هرکدام به طریقی ، بدین شکل اختلافات بین خوانین منطقه لک شدت گرفت و هر کس برای بقاء خود مجبور بود به یک طرف جنگ بپیوندد که نتیجه آن بروز جنگی بزرگ بین سه شهرستان لرستان (کوهدشت، دلفان، سلسله) در منطقه گریران الشتر شد

و پس از جنگی وحشتناک و کشت و کشتار به پیروزی نیروهای سلسله و کاکاوند و اولاد قباد و متحدان میربگ آنها انجامید این واقعه که در زمان خود از حودث بسیار داغ ایران بوده و در روزنامه‌های آن زمان نیز شرحش آمده است به قرار زیر می‌باشد.
از سال ۱۳۳۵ هـ . ق خوانین لرستان از نابسامانی کشور و ضعف قوای دولتی و بی لیاقتی زمامداران استفاده کرده و در صدد توسعه مناطق مربوط افتادند. خوانین بیرانوند روی سیلاخور و شهر بروجرد چنگ انداخته و املاک مردم را به زور قبضه می‌کردند.

خوانین بالاگریوه و سگوند راه خوزستان را ناامن کرده و در خاک خوزستان نفوذ می‌کردند. در الشتر نیز مهرعلی خان امیر منظم در فکر سلطه بر ولایات سه گانه افتاده بود ایشان با کمک خوانین دلفان یک سال قبل جهت غارت به نهاوند رفته بود، و مقادیری از پول و احشام و … به عنوان پیشکشی و سیورسات و ذخیره اردو از بلوک بالای نهاوند دریافت کرده بودند.

در زمستان ۱۳۳۶ هـ . ق عشق به حکومت ولایات سه گانه باعث حرکت اردوی امیرمنظم از الشتر به نهاوند و تصرف آن شهرگردید و بوسیله مظفرالملک اولیاء موفق به دریافت حکومت نهاوند نیز شدند. ایشان پس از مدتی به الشتر آمدند که در این زمان نظرعلی خان امیر اشرف به عزم دریافت مالیات و حکومت به دلفان وارد شده و از آنجا به قلعه کفراج در منطقه ی خاوه کرمعلی (روستای کفراج) رفتند
در همین حین و به جهت رقابت قدرت، مهرعلی خان امیرمنظم نیز با اردوی همراه در فلک الدین خاوه اطراق، عده ای از خوانین میربگ مخالف با امیراشرف نیز به وی پیوسته ; جنگ درمی‌گیرد که با شکست اردوی امیرمنظم به منطقه الشتر عقب نشینی می‌کنند.

روز بعد اردوی امیراشرف به تعقیب امیر منظم از منطقه خاوه به سمت فیروزآباد حرکت کردند و در آن جا محلی را برای اردوگاه مشخص نمودند.

این زمان در حالیکه یوسف خان امیربهادر، خان نامدار طایفه نورعلی و معاون امیر اشرف با حسین خان امیراکرم برادر امیرمنظم در منزل منصور خان اکبری رئیس طایفه ی از ایل یوسفوند مشغول مذاکره صلح بودند افراد نظرعلی خان اموال و احشام طایفه کولیوند الشتر را به غارت و یغما می‌برند.

در روز بعد بنان السلطنه دبیر حضور امیر منظم و اسدخان(سردار اسعد) و حاج صیدوالی خان برای مذاکرات صلح و بازپس گیری اموال غارت شده متفقا˝نزد امیراشرف رفتند اما نتیجه ای حاصل نشد. در این روز حدود ۵۰۰ سوار میدان دیده از طوایف کاکاوند به رهبری باقر خان اعظم السلطنه و اولادقباد به رهبری بهار سلطان و خیراله قبادی براساس سوگندی که قبلا˝با هم علیه دشمن مشترکشان «امیر اشرف» و حمایت از مهرعلی خان امیر منظم داشته بودند

از طرف خاوه و کهمان وارد الشتر شده و در دامنه کوه مهاو اردو زده و سنگر گرفتند. بدین ترتیب مقدمات صلح برچیده شد و جنگ بین دو طرف در منطقه گریران شروع شد.
در این جنگ طرحانیها جسارت‌های زیادی به خرج دادند اما طبق معمول وقتی که در چند ساعت اولیه کاری از پیش نمی‌بردند از شدت و علاقه جنگشان کاسته و ناامید می‌شدند برعکس سواران دلفانی بعد از مدتی جنگ تازه گرم شده و اشتیاقشان به جنگ نیز
شده و اشتیاقشان به جنگ نیز بیشتر می‌شد. در این روز تا نزدیک عصر جنگ به منتهای خود رسید و دلاوران زیادی از دو طرف کشته شد اما با جسارت و سرسختی زیاد جنگجویان الشتری و دلفانی مخالف امیر اشرف سر انجام منجر به شکست نیروهای امیراشرف و طرفدارانش گردید

و فرزندش علی محمد خان نیز از ناحیه ران زخمی‌شدند، خود امیر اشرف نیز فرار را بر قرار ترجیح داده و به طرف دلفان گریختند یک نفر بنام علی محمد خان او را به خانه برده و برایش بساط تریاک فراهم نموده پس از صرف نهار به جهت ترس از عواقب کارش- پناه دادن به دشمن- به بهانه‌هایی او را به منزل طهماسب خان منصوری از خوانین میربگ و مخالف امیر اشرف بردند.

از طرف دیگر مهرعلی خان با طهماسب خان به دنبال امیراشرف در جستجو بوده و ردش را تا خانه خودش می‌گیرند وقتی وارد خانه می‌شوند مهرعلی خان بدون اجازه می‌خواستند امیراشرف را به اسارت بردارند که طاووس زن طهماسب خان با سیلی به صورتش می‌زند و می‌گوید « قاطر بی تخم این اسیر دلفان است نه سلسله».

شما با بی حرمتی به مردان دلفان می‌خواهید بدون اجازه از آنان و صاحب خانه اسیرشان را ببرید؟.

مهرعلی خان جهت اشتباه خود معذرت خواهی نمود و قرار شد امیر اشرف را در خانه اعظم السلطنه زندانی کنند البته ایشان در اسارت نیز چنان برخورد می‌نمود که انگار اسیر نبود و آنان نیز اسباب راحتی او را فراهم نموده بودند.
سر انجام پس از مدتی نزدیک به یک ماه عده ای از طرفداران نظرعلی خان با هم هماهنگی کرده و تصمیم به رهایی امیراشرف می‌گیرند.

یوسف خان امیربهادر و سردار نصرت و سلیمان خان امیراعظم سرداران امیراشرف اردویی تشکیل دادند که از سمت کرمانشاه به هرسین عزیمت نمایند و امیراشرف را آزاد نمایند،

وزارت داخله ایران برای جلوگیری از هرگونه آشوب به حکومت کرمانشاه دستور می‌دهد که هرچه سریعتر قضیه را فیصله دهد« امیرکل نایب الحکومه کرمانشاهان با استمداد از بزرگان شهر و مساعدت و همراهی حسن خان معاون الملک و آقا سید حسن اجاق به اتفاق عازم هرسین گردیده

و پس از مذاکرات لازم امیر اشرف بصورتی موجه و آبرومند در حالیکه پسران اعظم السلطنه او را تا شهر کرمانشاه مشایعت می‌نمایند به اردوی طرفدار خود در ماهیدشت ملحق می‌شود»(کشاورز، : ۱۶۰).

این شکست بزرگترین شکست امیراشرف بوده و به مقدار زیادی از اعتبار ایشان در منطقه کاسته است.
کوهدشت (طرهان) به رهبری نظرعلی خان امیر اشرف اکثریت سلسله به رهبری مهرعلی خان امیر منظم بجز خوانین سرهنگی

تقریباٌ تمامی‌نورعلی به رهبری یوسف خان امیربهادر بجزخوانین رشیدی نورعلی که در طرف مقابل بودند طایفه اولاد قباد دلفان به رهبری بهار و مهرعلی خان قبادی و نیز تعدادی از ت تیره خوانین ایوت ین به رهبری عظیم خان طایفه ایوت ین به رهبری امان اله خان سردار نصرت «رضایی» بجز عظیم خان و طرفدارانش کاکاوند دلفان به رهبری باقرخان اعظم السلطنه

تعدادی از خوانین جهانگیری و کاظمی‌میربگ و به ر رهبری خسروخان «سردار امنع» و ماشاالله خان «سردار جنگ» تعدادی از خوانین کاظمی ‌و منصوری میربگ به رهبری ایمانقلی و طهماسب خان

اکثریت خاوه دلفان به رهبری اسداله سالاری اقلیتی ازخاوه به رهبری حیاتقلی خان ایراندوست

خالو قربان و نهضت جنگل

خالوقربان فرزند حسین از روستای«قریل» از توابع هرسین بودند ایشان در جوانی به همراه یکصد سوار مسلح به شمال ایران رفتند البته در آنجا نیز برای مدتی جهت امرار معاش به چیدن کتیرا پرداختند بر حسب اتفاق هنگام چیدن کتیرا وارد منطقه تحت کنترل میرزا شده، افراد میرزا تعدادی از آنها را دستگیر کرده و نزد میرزا می‌برند.
به علت جسارت و شجاعتی که داشته اند نیت واقعی خود مبنی بر حرکت به شمال ایران و اهداف سیاسی خود را ابراز و از آنها می‌خواهد که جزو نیروهای جنگل شوند . خالوقربان بعدا˝ به علت شایستگی به یکی از رهبران نهضت تبدیل شده، بعد از مدتی در زمان جنگ حکومت رشت را در دست می‌گیرد.

« حدود حکمروایی خالوقربان عبارت بود از شهر رشت، امامزاده‌هاشم تا پل کسماء و از آن طرف نیز تا زنجیر انزلی امتداد می‌یافت. عده قوای وی ۸۰۰ نفر بودند »(مکی، جلد اول، ۱۳۶۲: ۴۲۸).

ایشان بعدها به عضویت حزب عدالت و به سمت دبیر حزب عدالت کمونیست به رهبری احسان اله خان رسیدند و در نهم مرداد دست به کودتا زدند و طرفداران میرزا را دستگیر و زندانی نمودند و میرزا هم به جنگل رفت

این کودتا نافرجام ماند و بعدها خالوقربان با میرزا از در آشتی وارد شدند اما باز« بین خالوقربان و میرزا کوچک خان برای تحویل گرفتن مالیه ی رشت نزاع می‌شود» (همان)
و خالو قربان به رضاخان تسلیم می‌شود. آنچه اهمیت دارد نتیجه اختلافات خالوقربان و میرزا کوچک خان است و کودتای ایشان همراه حزب عدالت برای سرکوبی نهضت جنگل به سود ملت ایران تمام شد

چرا که با قدرتمند شدن میرزا کوچک خان جنگلی ممکن بود قسمت شمال ایران مستقل شده و در نهایت به تجزیه ایران انجامید

دسته بندی:

می توانید نظرات خود رااینجا بنویسید*-*-*-*وارد کردن ایمیل الزامی نمیباشد.
ndgEvosy 1397/02/15 08:12
cheap viagra pills <a href="http://viagapharmaked.com/#">cheap viagra</a> viagra and alcohol [url=http://viagapharmaked.com/#]viagra samples[/url]
bfapoubs 1397/02/15 01:51
side effects of viagra <a href="https://vigrageneic.com/#">womens viagra</a> viagra coupon [url=https://vigrageneic.com/#]discount viagra[/url]
viagra without a doctor's prescription 1397/02/14 16:05
usage of viagra tablets
viagra without doctor
how long does it take to get viagra to work
shvchipsy 1397/02/14 03:05
viagra brand for sale <a href="http://viagraveikd.com/#">cheap viagra canada</a> viagra mexico [url=http://viagraveikd.com/#]viagra results[/url]
ngnmaile 1397/02/13 21:38
best viagra <a href="http://viagracefo.com/#">viagra professional</a> viagra pro [url=http://viagracefo.com/#]viagra uk[/url]
dvselomma 1397/02/13 17:23
buy cheap cialis <a href="http://cialisovnnc.com/#">cialis without a prescription</a> tadalafil [url=http://cialisovnnc.com/#]discount cialis[/url]
bsfEvosy 1397/02/13 13:47
uk viagra <a href="http://viagrapfhze.com/#">viagra dosage</a> viagra tablets [url=http://viagrapfhze.com/#]viagra uk sales[/url]
bxcpoubs 1397/02/13 06:03
natural viagra alternatives <a href="http://viagrapbna.com/#">get viagra</a> generic viagra from canada [url=http://viagrapbna.com/#]viagra cost[/url]
bhrfiela 1397/02/13 03:19
viagra soft tablets <a href="http://viagraazmhj.com/#">online viagra</a> viagra woman [url=http://viagraazmhj.com/#]online viagra[/url]
nfsFloors 1397/02/12 13:52
account now payday loans <a href="https://onlinepaydayloan.us.org/#">pay pay loans</a> debt consolidation [url=https://onlinepaydayloan.us.org/#]quick payday loan[/url]
bsgmaile 1397/02/12 08:18
viagra generico online - https://alisinmadsland.com/ viagra online
sfspoubs 1397/02/11 13:09
bad credit car loans <a href="https://cashloansonline.us.org/#">pay pay loans</a> small loans for bad credit [url=https://cashloansonline.us.org/#]quick payday loan[/url]
lrmcEvosy 1397/02/11 10:48
comment bander fort sans viagra https://www.vieillemaman.com/ acheter viagra
bnschipsy 1397/02/11 07:07
viagra nebenwirkungen https://www.kostenlosdeutschporno.net/ wo kann man viagra kaufen
ehrFloors 1397/02/11 02:14
consolidation <a href="https://ttsitworldwide.com/#">pay pay loans</a> cash advance credit card [url=https://ttsitworldwide.com/#]payday loans[/url]
jetquive 1397/02/10 20:29
personal loans debt consolidation <a href="https://phpbbcommunities.net/#">loans online</a> approval no fax payday loans [url=https://phpbbcommunities.net/#]lead loans[/url]
bysgrott 1397/02/10 04:17
debt <a href="https://cashadvanceonline.us.org/#">payday loan</a> online loans for bad credit [url=https://cashadvanceonline.us.org/#]loan[/url]
krgpoubs 1397/02/10 00:33
3 month payday loans uk <a href="https://flashovky.net/#">payday loans online</a> check cash advance [url=https://flashovky.net/#]payday loans[/url]
bsdblofe 1397/02/10 00:26
check cash
<a href="https://onlineloan.us.org/#">loans online</a>
direct lender payday loans
[url=https://onlineloan.us.org/#]pay pay loans[/url]
bsnPlearp 1397/02/9 16:22
payday loans 1000 https://nofaxnoteletrackpaydayloans.us/
payday loans in utah county [url=https://nofaxnoteletrackpaydayloans.us/#]loans bad credit[/url]
mmkFloors 1397/02/9 11:39
1000 no fax payday loan <a href="https://ttsitworldwide.com/#">payday loans online</a> best online payday loans [url=https://ttsitworldwide.com/#]payday loans online[/url]
nhdquive 1397/02/9 06:12
debt help <a href="https://phpbbcommunities.net/#">payday loans online</a> cheap loans bad credit [url=https://phpbbcommunities.net/#]payday loan in california[/url]
bsfOxile 1397/02/8 11:12
buy viagra canada <a href="http://fviagrajjj.com/#">best price viagra</a> viagra soft pills [url=http://fviagrajjj.com/#]viagra without prescription[/url]
miopoubs 1397/02/8 10:07
500 fast cash payday loan <a href="https://flashovky.net/#">same day money loans</a> bad credit non payday loans [url=https://flashovky.net/#]usa payday advance[/url]
bsfOxile 1397/02/8 09:10
viagra sample <a href="http://fviagrajjj.com/#">viagra story</a> buying viagra online [url=http://fviagrajjj.com/#]canada viagra[/url]
fsvblofe 1397/02/8 08:08
loans no credit check
<a href="http://nofaxpaydayloantoday.us/#">advance payday loans</a>
all online payday loans
[url=http://nofaxpaydayloantoday.us/#]loans no credit check[/url]
bsfOxile 1397/02/8 07:08
viagra overdose <a href="http://fviagrajjj.com/#">viagra india</a> buy generic viagra [url=http://fviagrajjj.com/#]natural viagra alternative[/url]
bsfOxile 1397/02/8 05:06
low cost viagra <a href="http://fviagrajjj.com/#">viagra samples</a> purchase viagra [url=http://fviagrajjj.com/#]viagra australia[/url]
bsfOxile 1397/02/8 03:04
free viagra without prescription <a href="http://fviagrajjj.com/#">viagra pills</a> buy viagra online without prescription [url=http://fviagrajjj.com/#]natural viagra substitutes[/url]
bsfOxile 1397/02/8 01:02
brand name viagra <a href="http://fviagrajjj.com/#">buy viagra canada</a> viagra samples [url=http://fviagrajjj.com/#]viagra samples[/url]
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 31 تا 60
 
اخبار و روزنامه های امروز
پر بازدیدترین مطالب سایت

کد پربازدیدترین

نظرسنجی واشتراک گذاری

پشتیبانی

تصویر ثابت