تبلیغات
وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان - ادویه ی لکی

اسلایدر

ادویه ی لکی
ارسال شده توسط gandomban . | ( نظرات )
+«داری کوی»dari koey (ادویه ی لکی)ادویه واژه ای عربی و جمع مکسر دواء است.در زبان لکی امروزی هم ادویه می گویند ،اما در گذشته به آن «داری کوی» (داروی کوه) گفته می شد،هستند کسانی اکنون هم به عنوان «داری کوی» یا »گیا کوی» (گیاه کوه) از آن یاد می کنند.در کوه گیاه زیاد است اما این نام برای مردم از روی عادت و تکرار زیاد اسم خاص گردیده و منظور گیاهان د ارویی و ادویه ای است.
از زمانی که مردم ما در میان کوههای زاگرس زندگی کرده اند با گیاهان دارویی موجود در منطقه و خواص آنها آشنا بوده و از آنها استفاده کرده اند.علاوه بر خواص داروی برای خوش طعم کردن غذاهایی که مواد اصلی آن عمدتا گوشت بوده ، نیز بسیار سود برده اند.
آنچه مردمان لک زبان به عنوان ادویه ی محلی از آن استفاده می کنند با ادویه ی مرسوم در دیگر نقاط ایران متفاوت است و به راستی باید آن را «ادویه ی لکی » نام نهاد و همچنین هم هست.ادویه ای که بین مردم ایران مرسوم است همان است که دهخدا و دیگران به آن اشاره کرده اند و این نوع مرسوم در بین مردم کشورمان ، مردمان لک زبان نیز به کار می برند و علاوه برآن از ادویه ی محلی خود موسوم به«ادویه ی لکی» نیز استفاده می کنند.

برای ادویه تعریف زیر جایگاه خاصی دارد:ادویه بخشی از یک گیاه معطر است که می تواند ،پوست ، دانه ،برگ ،گل ،ریشه و…یک گیاه باشد. در زیر به تعریف فرهنگ دهخدا از ادویه می پردازیم.
فرهنگ دهخدا : ادویه . [ اَدْ ی َ / ی ِ ] (از ع ، اِ) ج ِ دَواء. داروها. عقاقیر : هر کس بکاشان … رسیده … بر دارالمرضی و فاروقهای ثمین و انواع ادویه و معاجین و تفرقه ٔ آن بر فقراء و مساکین اطلاع یافته داند… (ترجمه ٔ تاریخ یمینی ص ۲۲). || گاه در تداول عوام ادویه گویند و از آن دارچین کوبیده خواهند: فلفل و ادویه . || و گاه ازآن عموم دیگ افزارها مراد است چون : زیره و کرویا و پودنه ٔ دشتی و فلفل و زردچوبه و هل و میخک و دارچین وقرنفل و شونیز و زنجبیل و خولنجان و زعفران و حرف (حب الرشاد. تخم سپندان ) و خردل (تخم سپندان کرد) و قرفه و انجدان و جوز بویا و نمک و تخم گشنیز و نانخواه و غیره . بوزار. چیزها که برای خوشبوی و خوش طعم کردن طعام در پختنی ها کنند .
در فرهنگ دهخدا از گیاهان دیگری به عنوان ادویه نام برده است و از لکلرک در ترجمه ٔ عیون الأنباء نقل نموده است که گیاهانی را که ایرانیان برای ادویه می شناخته اند ،ملل دیگر از آنها بی خبر بوده اند و گیاهان زیادی را بر شمرده است که خارج از بحث ما و اکثرا نا آشنا هستند.
در ایران باستان از ادویه با نام «دیگ افزار» یاد شده است وآن شامل گیاهانی بوده است که هنگام طبخ غذا در دیگ می ریخته اند.مرحوم پور داوود در کتاب زین افزار ،هنگامی که در مورد واژه ی زین افزار (وسایل جنگ) صحبت می کند به واژه های دیگر که با واژه ی زین افزار هماهنگی دارند، به دیگ افزار اشاره می کند و می نویسد : ابزار یا افراز و اوراز، باید واژه ی« زاور»، zavar باشد که به معنی زور و نیرو در اوستا بسیار به کار رفته وبا جزء پرفیکس« او ava »در فارسی واژه های دیگری هم که با ابزار ترکیب شده داریم ،از آنهاست «دیگ ابزار»که فلفل و دارچینی و هل و زیره و زنجبیل و میخک و جز اینهاست.زین افزار ص ۱۶٫
درهمه ی کشورهای دنیا از این طعم دهنده ی غذا بنا بر ذائقه ی خود استفاده می کنند. برخی کشورها مانند هندوستان و برخی همسایگان آن از ادویه های تند استفاده می کنند و برخی دیگر ادویه های آرام و شیرین و غیر محرک را ترجیح می دهند.با همه ی این اوصاف در میان لک زبانان همانطور که اشاره شد علاوه بر ادویه ی خاص مردم ایران از ادویه ی محلی دیگری به نام «ادویه ی لکی» استفاده می شود.ادویه ی لکی شامل موار زیر است که مردم بنا بر ذائقه و خواست خود از آنها یا به صورت مخلوطی از همه یا برخی و یا به صورت جداگانه استفاده می کنند.
۱٫سمسا semsa با نام علمی Dracocephalum Kotschyi Boiss: گل سر سبد آفرینش گیاهان دارویی که در ارتفاعات ۳۷۰۰ متری کوههای گرین یافت می شود ودر واقع نوعی بادرنجبویه است در چهار محال وبختیاری با نام زرین گیاه مشهور است.این گیاه در اواسط تابستان قابل چیدن است که پس از خشک کردن ، برگ وگل آن به عنوان ادویه ای بی نظیر و مشهور به کار برده می شود.از این گیاه می توان در همه ی غذاها استفاده کرد ،اما بیشر برای قورمه ی گوشت گوسفند مناسب و معرکه است.
۲٫جوشن با نام علمی Artemisia Absinthium: این گیاه که نوعی افسنطین است که در کوههای گرین از کوههای زاگرس مرکزی در ارتفاع بین ۳۰۰۰ تا ۳۷۰۰ متر می روید و از دانه ی ان به عنوان ادویه استفاده می شود و در اکثر غذاها کاربرد دارد.
۳٫کاله یا کالک Heracleum persicum:گیاهی است که نوعی گلپر محسوب شده ودر کوهها می روید ودر ونقاطی که برف آن بر اثر آفتاب بهاری آب می شود رشد می کند .از برگ و دانه ی این گیاه به عنوان ادویه در همه ی غذاها استفاده می گردد.پودر دانه ی این گیاه طعم دهنده ای قوی برای کباب کوبیده است.
۴٫گلپربا نام علمیHeracleum persicum : این گیاه در دره ی کهمان الشتر می روید و دانه ی آن با گیاه کاله همسان است .از این دانه به عنوان ادویه در اکثر غذاها و به عنوان چاشنی ترشی و پودر آن برای طعم دهنده دانه ی انار استفاده می شود.
۵٫مفراح با نام علمی Melissa 0fficinalis: نوعی بادرنجبویه و شبیه پونه است .از برگ وگل این گیاه برای طعم دهنده غذا و خوشبو کننده لبنبات استفاده می شود.
۶٫ آویشن(ازبوه)با نام علمی thymusvulgaris : در کوهها ی گرین ودر ارتفاعات ۲۰۰۰متری و بیشر یافت می شود. یکی از انواع اویه ی مورد علاقه و پر کاربرد منطقه است.
۷٫ مرزه با نام علمی satureja hotensis L : این گیاه به صورت مزرعه کاشته می شود و یکی از اقلام ادویه ی لکی می باشد.
۸٫ پونه کوهی با نام علمی Mentha longifolia: این گیاه در کنار چشمه ها و سراب ها وجویبارها می روید .مورد استفاده ی آن لبنیات و آشها می باشد.
برای ساختن «ادویه ی لکی» ، خشک شده ی این گیاهان را با هم مخلوط کرده ومیتوان بنا بر ذائقه و علاقه ی خود از آنها در غذاهای مختلف سود برد.برخی از مردم از این گیاهان به طور جداگانه در پختن غذا استفاده می نمایند.
گیاهان ذکر شده علاوه بر ادویه بودن ، به عنوان گیاه دارویی نیز مورد توجه هستند و خواص محلی و فولکلوریک نیز برای آنها در نظر گرفته شده است.همچنین از ساقه ، ریشه ، دانه و گل آنها نیز به عنوان «بخور لکی» استفاده می شود.
منابع : فرهنگ دهخدا / زین افزار ،ابراهیم پور داوود / میرحیدر،حسین-۱۳۷۳-معارف گیاهی-جلد پنجم-انتشارات دفتر نشر فرهنگ اسلامی./ زرگری،علی-۱۳۷۰-گیاهان دارویی-جلد دوم،چاپ پنجم-دانشگاه تهران/


می توانید نظرات خود رااینجا بنویسید*-*-*-*وارد کردن ایمیل الزامی نمیباشد.
cam4 token generator android 1396/09/21 23:44
مقاله آموزنده، کاملا چیزی است که من نیاز دارم.
imvu credit hack 1396/09/16 00:45
من این را می دانم اگر موضوع را نادیده بگیرم اما من به دنبال ایجاد وبلاگ شخصی هستم
و تعجب بود که همه چیز برای تنظیم شدن مورد نیاز است؟
من فرض دارم یک وبلاگ مانند خود شما هزینه یک پنی بسیار گران است؟
من خیلی هوشمندانه نیستم، بنابراین 100٪ مطمئن نیستم. هر راهنمایی یا مشاوره
خواهد بود بسیار قدردانی. به سلامتی
std testing cost 1396/08/18 21:38
برادر من پیشنهاد کرد که من این وبلاگ را دوست دارم او کاملا درست بود.
این پست واقعا روزم را ساخت. شما نمی توانید تصور کنید که چگونه
زمان زیادی برای این اطلاعات صرف کردم! با تشکر!
ask a psychic 1396/08/14 00:29
I’m not that much of a internet reader to be honest but your blogs really nice,
keep it up! I'll go ahead and bookmark your website to come back later on. Cheers
best psychic medium 1396/08/13 23:09
چه اتفاقی افتاده است، من کویین هستم، اولین بار که اظهار نظر کردم
هر جا که بخواهم این نوشتار را بخوانم فکر کردم
من همچنین می توانم به این پاراگراف معقول نظر بدهم.
best supplement medicare plans 1396/08/13 23:08
چه می شود، من می خواهم برای این وبلاگ به اشتراک بگذارم
بیشتر به روز رسانی های به روز رسانی، بنابراین کجا می توانم آن را انجام دهید لطفا کمک کند.
best psychic reading 1396/08/13 23:07
پست خوب من چیزی جدید و چالش برانگیز در وب سایت های من یاد می گیرم
قمار هر روز همیشه خواندن مفید است
محتوا از نویسندگان دیگر و تمرین چیزی کمی از سایت های خود را.
real psychics 1396/08/8 22:09
این کار را ادامه دهید، کار عالی!
private std screening 1396/06/20 06:34
من کنجکاو هستم که بلاگ پلتفرم شما را استفاده کنم؟
من با آخرین وب سایت من در معرض مشکلات امنیتی جزئی هستم و دوست دارم
برای پیدا کردن چیزی بیشتر محافظت شده. آیا راه حل دارید؟
psychic phone reading 1396/06/20 05:53
یک سهم قابل توجه! من فقط این را به یک دوست منتقل کردم که تحقیق کمی در مورد این انجام داده بود.
و او در واقع من به خاطر این واقعیت که من را ناهار به من دستور داد
آن را برای او یافت... لول. بنابراین اجازه بدهید این را به....
با تشکر از شما برای غذا!! اما آره، برای صرف وقت برای بحث در مورد
این موضوع در سایت شما وجود دارد
free std testing near me 1396/06/20 05:33
معمولا من در وبلاگ ها یاد نمی گیرم، اما می خواهم
می خواهم بگویم که این نوشتار بسیار من را مجبور به نگاه کردن
در و انجام این کار! ذوق نگارشی شما من را متحیر کرد.

با تشکر، پست بسیار خوب
cheap telephone psychics 1396/06/20 00:49
دیروز، در حالی که من در محل کار بودم، پسر عموی من iPad خود را به سرقت برده و آزمایش کرد تا ببیند آیا می تواند بیست و پنج پا کاهش یابد، درست است
او می تواند یک احساس یوتیوب باشد. اپل من اکنون نابود شده و 83 سال دارد
نمایش ها من می دانم که این کاملا موضوع است، اما من مجبور شدم آن را با کسی به اشتراک بگذارم!
std screening near me 1396/06/19 13:12
سلام فقط می خواستم به شما سر بزنم.
به نظر می رسد کلمات در پست شما از صفحه در اپرا خارج می شوند.
من مطمئن نیستم که آیا این یک مسئله فرمت است یا چیز دیگری
با سازگاری با مرورگر وب کار می کنید، اما به نظر می رسد که شما می دانید که پست می کنید.
روش اجرا و طراحی بهرحال بی نظیر به نظر میرسد! امیدوارم مسئله حل شود
به زودی. خیلی ممنون
chaturbatefreetokenshack.com 1396/06/14 06:26
I do not know whether it's just me or if everyone else encountering
issues with your blog. It seems like some of the text in your posts are running off the screen. Can someone else please provide feedback
and let me know if this is happening to them too?
This could be a issue with my browser because I've had
this happen previously. Many thanks
chaturbate online token generator 1396/05/16 20:13
You actually make it seem so easy with your presentation but I find this matter to be really something
that I think I would never understand. It seems too complex and extremely broad for me.

I am looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!
Foot Complaints 1396/05/9 10:06
Hi there, I enjoy reading through your post.

I like to write a little comment to support you.
http://jack0walters4.sosblogs.com 1396/05/9 00:20
Why viewers still use to read news papers when in this technological
globe all is presented on web?
What is limb lengthening surgery? 1396/05/6 19:46
Very great post. I just stumbled upon your weblog and wanted to mention that I have really loved surfing around your blog posts.
After all I'll be subscribing to your feed and I hope you write again very soon!
How can you heal an Achilles tendonitis fast? 1396/04/25 02:50
Definitely believe that which you said. Your favorite reason seemed to
be on the net the easiest thing to be aware of.
I say to you, I definitely get irked while people think about worries that they plainly don't know about.
You managed to hit the nail upon the top as well as defined out the whole thing without having side effect , people can take a signal.

Will probably be back to get more. Thanks
janececil.weebly.com 1396/02/20 12:58
First off I would like to say fantastic blog! I had a quick question which I'd like to ask if you don't mind.
I was interested to find out how you center yourself and clear
your mind prior to writing. I have had a tough time clearing my mind in getting my ideas out.
I truly do take pleasure in writing but it just seems like the first 10 to 15 minutes tend to be wasted just trying to figure
out how to begin. Any recommendations or tips? Thanks!
manicure 1396/02/16 20:21
It's a shame you don't have a donate button! I'd without a doubt donate to
this brilliant blog! I guess for now i'll settle
for book-marking and adding your RSS feed to my Google account.
I look forward to fresh updates and will talk
about this site with my Facebook group. Talk soon!
manicure 1396/01/18 21:08
Unquestionably believe that which you stated.
Your favorite reason seemed to be on the net the easiest thing to be aware of.

I say to you, I certainly get annoyed while people think about worries that they plainly do not
know about. You managed to hit the nail upon the
top and defined out the whole thing without having side-effects , people can take a signal.
Will likely be back to get more. Thanks
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
 
لطفا در نظرسنجی شرکت کنید.
سوال: پیشرفته ترین شهرستان مننطقه لکستان کدام شهرستان میباشد؟ (فرهنگی،اقتصادی،علمی ،ساختار شهری و... )







وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

آمار واطلاعات سایت
محل درج تبلیغات

وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

کانون تبادل افکار مردم لک زبان

اخبار و روزنامه های امروز
پر بازدیدترین مطالب سایت

کد پربازدیدترین

نظرسنجی واشتراک گذاری

پشتیبانی

تصویر ثابت