تبلیغات
وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان - پوشش سنتی مردم لک

اسلایدر

پوشش سنتی مردم لک
ارسال شده توسط gandomban . | ( نظرات )
انسان از بدو آفرینش وگام نهادن بر این کره ی خاکی خود را محتاج وسیله وپوشاکی دیده است تا با آن خود را از سرما وگزند عوامل طبیعی برهاند.زمانی خود را بابرگ وپوست درختان می پوشاند وزمانی هم از پوست حیوانات برای خود پوششی تهیه می کرد وبا مرور زمان به فکر تزیین وآراستن این لباس گردید.برخی احساس داشتن پوشش وپوشاندن بدن را ازنگاه دیگران امری فطری می دانند.خداوند درقرآن در سوره ی اعراف آیه ۲۶ می فرماید: یا بنی ءادمَ قد انزلنا علیکم لباساً یُوارِی سوءَاتکم و ریشاً و «ای فرزندان آدم به حقیقت فرو فرستادیم بر شما پوششی که بپوشد عورتهای شما را و….در تمام ادیان الهی داشتن پوشش وحجاب مخصوصا برای زنان امری بدیهی وگاه واجب دانسته شده است.منظور ما در این جا پرداختن به پوشاک مردمان ایران وبه تبع مردمان لک ولر زبان است.با توجه به اینکه نیاکان مردم لک زبان مادها بوده اند ،ناگزیر باید به طرز و شکل پوشاک این قوم اشاره شود همچنین پوشاک هخامنشیان که سبک پوشاک را از مادها تقلید کردند.خانم نگار طیبی در کتاب خود به نام لباس وپوشش آریاییان می نویسد:

” تجلیّات پوشش در میان زنان ایران چنان چشمگیر است که برخى از اندیشمندان وتمدن نگاران، ایران را منبع اصلى ترویج حجاب در جهان معرفى کرده اند. یافته های پژوهشی نشان می دهد که زنان ایران زمین از زمان مادها )که نخستین ساکنان آریایی ایران زمین بوده اند( حجاب کاملی شامل پیراهن بلندچین دار و شلوار تا مچ پا و چادر و شنلی بلند روی لباس ها، داشته اند.این حجاب در دوران سلسله های مختلف پارس ها نیز معمول بوده است. در زمان زرتشت و قبل و بعد از آن، زنان ایرانی از حجابی کامل برخوردار بوده اند”. در مورد پوشاک مردان در زمان مادها باید گفت:لباس مردان تقریبا همانند لباس زنان است وفقط درچگونگی پوشیدن سر متفاوت می شود.در زمان هخامنشیان نیز با توجه به اینکه لباس پوشیدن را از مادها تقلید کردند لباس مرد وزن با اندکی تفاوت (پوشش سر)همان لباس مادهاست. هرودت در کتاب تاریخ خود صفحه ی۱۰۶-۱۰۷می نویسد:”هیچ ملتی نیست که به اندازه ی ایرانیها زود وآسان عادات خارجی رااختیار کند.بنا بر این ایشان لباس مادیها را که بهتر از مال خودشان تشخیص داده بوده اند اقتباس کردند .با کمی تامل در خصوصیات وچگونگی پوشاک ماد وهخامنشی ومقایسه ی آن با پوشاک دوران معاصر مردمان لک به شباهتهایی بر می خوریم. خانم طیبی می نویسد:( در مورد پوشاک خاص زنان از روى برخى نقوش مانده از آن زمان، به زنان بومى برمی خوریم که پوششى جالب دارند. پیراهن آنان پوششى ساده و بلند یا داراى راسته چین و آستین کوتاه است.) این نوع پوشش بی شباهت با پیراهن محلی زنان لک زبان نیست . همچنین می نویسد که بر روی همه ی البسه چادری مستطیل شکل می انداختند که یاد اور فوته ی لکی است.به نظر می رسد که لباس ملکه های هخامنشی ومادها با دیگر مردمان متفاوت بوده است.در زمان اشکانیان زنان همان لباسهای گذشته را با کمی تزیین ودستکاری می پوشیدند.آنچه که مسلم است در زمان ساسانیان وبعد از آنها وزمان صفویان تقریبا لباسها به همان صورتهای پیشینیان بوده است وفقط از لحاظ رنگ ونقوش شاد وزیبا ، تفاوتهایی را به وجود می آورده است. در ذیل به برجسته ترین ومشهورترین پوششهای مردان وزنان لک ولر همراه وسایل زینتی وآرایشی اشاره می شود.
الف:پوشش زنان :زنان لک در طول تاریخ سعی کرده اند با وقار وستوده باشند به مفهومی سعی کرده اند ،کلانتر زن باشند.برای این منظور در امور اجتماعی ومسایل ایلی وکارهای جاری خانواده شرکت داشته اند.در این میادین با لباس مناسب وستودنی که شناسنامه وهویت آنان است، ظاهر شده اند.نمونه ی این زنان بانویی به نام قزی فرزند صید مهدی خان حسنوند وخواهرمهر علی خان امیر منظم مشهور ونامور است.از این لباسها تعدادی به عنوان زینت بخش وتعدادی هم پوشاک می شوند.
۱٫ بان سه روه ن bansarvan: یک وسیله ی زینتی وزیبایی بخش است در مجموعه ی پوشاک سنتی زنان لک و از زیور آلات محسوب می شود.بان سه روه نی از تعدادی سکه که به طور پشت سر هم به نخی آویخته اند ودر برخی جایها با تراکم سکه هاساخته می شود.این وسیله بر روی سه روه ن ودر قسمت بالای پیشانی بسته می شود ونمایی اساطیری به سه روه ن می بخشد.
۲٫ پاوه ن pawoan:
** زنگ زنگی زنگ زنگ وی زنگم زریایه /ده س وه ن ئو پا وه ن وی هر دک بریایه
پای برنجن ،خلخال این وسیله ی تزیینی نیز همانند دست بند توسط زنان تهیه می شود وفرقش با دستبند این است که این وسیله باید طوری تهیه شود که در هنگام راه رفتن صدای به هم خوردن سکه ها به گوش برسد.
۳٫ده س بینک dasbeynek: دستاورنجن،دستبند از لوازم تزیینی سنتی وزیبایی بخش دستان است که زنان لک به مچ خود می بندند وآن انواع مختلف دارد برخی فقط از مهره های رنگارنگ توسط خود زنان با طرزی ماهرانه تهیه می شود واز ان استفاده می کنند.برخی دیگر توسط اشخاص ماهر از مهره وگاهی سکه های کوچک تهیه می شود.
۴٫ژلیقه jeliqah : نوعی لباس سنتی مخصوص زنان لک که با انواع مهره های رنگارنگ ومخمل رنگی در قسمت جلو تهیه می گردد. برجسته ترین لباس سنتی زنان لک همین ژلیفقه است که به آنها وقار وشخصیتی ستودنی می بخشد.برای تزیین آن از انواع سکه های قدیمی ومهره های گوناگون ورنگی استفاده می شود.در حاشیه های این لباس از نوارهای رنگی با همخوانی مناسب با رنگ جنس اصلی استفاده می گردد.
۵٫ سرداری sardari:
**سرداری مه خمه ل کلنجه زه رین / هر گوا کوگی کی داته سیِ گه رین
زیباترین لباس سنتی زنان لک است که بر روی لباسهای دیگر پوشیده می شود.علت نامگذاریآن به سرداری این است که شبیه لباس رویین سرداران بزرگ بوده است و”ی” آن”ی”نسبت است.این لباس کلا از مخمل با رنگهای شاد وزیبا تهیه می شود.طوری دوخته می شود که همانند پالتو تا زیر زانوها را بپوشاند.قسمتهای سر دست ویقه از مخملی رنگی که با مخمل اصلی در تضاد نباشد وبر زیبایی سرداری بیفزاید انتخاب می گردد.بر روی ایت لباس همانند ژلیقه مهره ها و سکه هایی آویزان می شود ،اما نسبت به ژلیقه از تعداد اندکی استفاده می شود.این لباش مخصوص جشنها ومهمانیها ومراسم رسمی بوده است.هم اکنون فقط در مراسم عروسی بعضی از زنان لک آن را می پوشند.

۶٫سه ر وه ن sarvan:
**ئری هی رنگینه سه روه ن شل وه مل / بو تا ماچت که م تون گیون ئه میر کُل
عمامه ی(سربند) زنان لک سه روه ن نام دارد که از گلونی و که ت و حریری درست می شود.گلونی سربندی است از جنس ابریشم رنگارنگ با گلهایی سنتی. زنان لک با گلونی وکه ت عمامه ی خود را طوری می بندند که اگر بر زمین بیفتد از هم باز نخواهد شد.که ت سربندی است به رنگ مشکی که عموما زنان مسن از آن استفاده می کنند.
۷٫طلسم telasm:یکی از وسایل زینتی زنان لک طلسم نام دارد که از چندین گوی وسکه ی قدیمی به شکل مثلث درست می شد ودر دو طرف سر وبر روی گوشها به سز بند آویخته می شد.
۸ .کراس keras:
**کراستیِ کردیه سر تا پا لاله / نه دُر نه کوتا نه زه می ماله
**کراس ئانتریکی پایمو کراخ / سوزه داخ کردیم داخ ئر یر داخ
پیراهنی است بلند که تا پشت پای زنان را می پوشاند واز این نظر نوعی حجاب سنتی محسوب می گردد. کراس در رنگها ی مختلف با گلهای زیبا دوخته می شود.در گذشته این نوع پیراهن لکی با نام پارچه خوانده می شد.مثلا کراس آنتریکی یا لال و…که از انواع جنس موجود در بازار بود.
۹٫ کلاش (کوش)(koesh) kelash:
**بیلا کوشه لت نال ئیر گیریا بو/ وه باوان مه چی جا پات دیار بو
**سوزیِ که ژ وه کول سه قری سوز وه پا / بیزارت کردم ئیِ دارِ دنیا
**کوشه لِ سه قری ،مه س ئو پر پاوه / زه مین منت بار،بردینیه راوه
زنان لک عموما از کفشهای دست باف ورنگی استفاده می کردند.نوعی از این کفشها “سقری” نام داشت که دست بافت بود.همچنین نوعی دیگر که به “آژیه” معروف بود بیشترین مصرف را داشت.چنانچه کفشهای زنانه نیم تخت زده می شد به آن نا ئیر گیریا می گفتند وشاهد آن فولکلور زیر است.
۱۰٫یل yal: یل با فتح اول در واقع نوعی کت زنانه کوتاه است که از هردو طرف دارای چاک است.آستینهای این نوع کت تا مچها نمی رسد وتا نیمه ی ساعد است ودارای دو چاک در هر آستین است.جنس ان از پارچه های رگی مخصوصا مخما است واز تزینات از قبیل مهره وسکه ونوارهای رنگی خبری نیست.
۱۱٫لا لرزونه lalarzonah:
**ئری بالا برز شای بالا برزان / هر تو هاینی هول هلهله ئو لرزان
نوعی زینت بخش زنانه است که همانند طلسم از سکه و گوی ومهره وتعدادی هلهله درست می شود.این وسیله به سر بند آویخته می شود.(هلهله گویهایی است در اندازه ی بسیار کوچک)
۱۲٫ مله وه ن(مل بینک) melahvan:گردن بند زنان لک و لر عموما شامل مهره های قیمتی وقدیمی ورنگارنگ است .این گردنبند ها توسط خود زنان درست می شود .گاهی دانه هایی از میخک را بین مهره ها قرار می دهند وبه این وسیله میخک هم زینت بخش است وهم خوشبو کننده.
۱۳٫کلنجه kolangah:
**تا کلنجه زه رد نونه مه کیِ / گِشد گیونه که م ژونه مه کیِ
همانند یل است منتهی این لباس دارای یراق ومقدار کمی سکه آویزان است.
۱۴٫ له چک lachek:
وه خدی گه له چک شوگار ئر ولاتمو ،ولا مو / دل مِ چوی مه لِ بی لیز ،کز ئو کور ئو ته نیا مو
همانگونه که از نامش پیداست پارچه ای سه گوش بود که در مراسم گوناگون می پوشیدند. لچک بیشتر مخصوص “چپر پیچ کردن: در مراسم عزاداری بود.به آن فوته هم می گفتند،هم اکنون چادر جای لچک وفوته را گرفته است.
۱۵٫ئرشخن یا ئرشقن(عرق چین) erashkhen :نوعی کلاه زنانه از جنس پارچه ی نرم که در واقع عرق چین است که زنان در زیر سرون بر سر می گذارند .
ب:پوشش مردان :
۱٫شال ئو سِتِره shal ow setrah:
**یاران کیِ دییِ کُر ویِ رنگینی / ستره ی لطیفی ،شالیِ گلونی (فولکلور)
ستره(سدره) setrah لباسی است بلند که تا پایین زانوی مردان را می پوشاند.این لباس یاد آور لباس کشتی یا کُستی زردشتیان است که در سن مخصوصی هر مرد زردشتی باید طی مراسمی آن را بپوشد وبر روی آن کمر ببندد.شال هم که پارچه ای عموما سفید رنگ وبلند است وبر روی ستره به دور کمر با چندین گره بسته می شود.این شال یاد آور کمر بند زردشتیان است که بر روی کشتی بسته می شود.در زبان لکی نفرینی هست که می گویید:کمر نبندی=به سن بلوغ نرسی تا مراسم کُشتی را به جا نیاوری.در هر صورت شال وستره مجالی دیگر تحقیقی بیشتر می طلبد که در حوصله ی این مقاله نیست.از انواع ان می توان به ستره ی ” لطیفی” اشاره کرد.نام دیگر ستره “قه وه” است.
۲٫شاوال shawoal:پایپوش مردان لک چیزی شبیه شلوار فارسیست با دوختی ساده وبدون جیب.ود مپاهای چین چین وبسیار دوخت.
۳٫فرجی feragi: پوششی برای مردان از جنس پشم گوسفند .واحد بزرگی وکوچکی آن چک است،مثلا دو چکی یا سه چکی وبستگی به شکل فیزیکی وبدن کسی دارد که آنرا می پوشد.کسانی هستند که عنوان نمد مال دارند واین فرجیها را می سازند.مرغوبترین فرجی آن است که از کویرک(پشم گوسفندان جوان وقبل از موعد چیده شده) ساخته شود .این پوشش چون از پشم خالص درست می شود از نفوذ رطوبت جلوگیری می کند وسرمای شدید را بی اثر می کند.بیشتر مخصوص چوپانان است.
۴٫ کراس keras:پیراهن مردان لک بدون یقه وآستینهای گشاد و برخی پیرآهن ها چاک دار وبلند است تا در زیر شال قرار گیرد.
۵٫ کلاش kelash:کفش مردمان لک انواع مختلفی دارد،نوعی از آن آژ است که دستباف است وتوسط افراد کار دان وماهر بافته می شود وتخت آن از جنس لاستیک می باشد.پس از بافت دور کفش را با چرم وبه صورت نواری می دوختند که بر استحکام کفش می افزاید ودر اصطلاح به آن “گرد بونه” می گویند.
۶٫کلاوُ kolawo:
** خُشال وه کُری دیریِ ده س گیران / کُلاوُ که چ مه نی مچو ئه حسویران
کلاه مردمان لک به شو کلاو معروف است واز جنس پشم مخصوصا کویرک در رنگهای قهوه ای یا سفید تهیه می شود.
۷٫مِیِ زه ر meyzar:
**داری براکم ئیِ مال بیئو ده ر / چوخا مه زبیه بکیشی ئیِ سه ر
این نوع پوشش سر مخصوص مردانی است که به سن میانسالی رسیده اند وعبارت است از پارچه ای که ممکن است “گلونی ” یا از چفیه های مخطط باشد که از مشهد خریداری می شود ودارنده ی این پوشش را مشهدی مورد خطاب قرار می دهند.بر خلاف کردها در لکستان عموما بر روی کلاه نمدی بسته می شود.
۸٫چوخا chokha: ردا،عبا که مربوط به دوران اخیر است واز سادات تقلید شده است وکسانی که دارای زهد وپاسایی ودین داری اقبالی داشتند آن را می پوشیدند که البته هم اکنون هم اینگونه است.از انواع عبا می توان به چوخای مه زبیه اشاره کرد که با توجه به جنس مرغوب به این نام مسمی بود.
منابع:تاریخ هرودت/لباس وپوشش آریاییان،نگار طیبی/



می توانید نظرات خود رااینجا بنویسید*-*-*-*وارد کردن ایمیل الزامی نمیباشد.
How you can increase your height? 1396/07/1 09:22
It's truly a great and useful piece of information. I am satisfied that you shared
this useful information with us. Please keep us up to date like this.
Thank you for sharing.
Foot Problems 1396/05/17 06:38
Great website you have here but I was wondering if you knew of any message boards that cover the same
topics talked about in this article? I'd really love to be a part of group where I can get feedback from other experienced people that share the same interest.
If you have any suggestions, please let me know.
Thanks!
jackieowen.weebly.com 1396/05/8 23:59
Incredible! This blog looks just like my old one!

It's on a totally different topic but it has pretty much the same page layout and
design. Excellent choice of colors!
How we can increase our height? 1396/05/6 09:45
Yes! Finally someone writes about How we can increase our height?.
manicure 1396/02/14 01:56
That is very interesting, You are a very skilled blogger. I have joined your rss feed and look forward to
in search of more of your fantastic post. Also, I've shared
your site in my social networks
manicure 1396/02/13 15:48
I'm not sure why but this website is loading extremely slow for me.
Is anyone else having this issue or is it a issue on my end?
I'll check back later on and see if the problem still exists.
manicure 1396/02/11 20:25
Oh my goodness! Incredible article dude! Many thanks, However I am
encountering issues with your RSS. I don't understand why I can't subscribe to it.
Is there anybody getting identical RSS issues? Anybody who knows the solution will you kindly respond?
Thanks!!
BHW 1396/01/23 07:23
This text is invaluable. When can I find out more?
manicure 1396/01/18 21:03
The other day, while I was at work, my cousin stole my iPad and tested to see if
it can survive a forty foot drop, just so she can be a youtube sensation. My apple ipad is now destroyed and she has 83 views.
I know this is totally off topic but I had to share it with someone!
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
 
لطفا در نظرسنجی شرکت کنید.
سوال: پیشرفته ترین شهرستان مننطقه لکستان کدام شهرستان میباشد؟ (فرهنگی،اقتصادی،علمی ،ساختار شهری و... )







وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

آمار واطلاعات سایت
محل درج تبلیغات

وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان

کانون تبادل افکار مردم لک زبان

اخبار و روزنامه های امروز
پر بازدیدترین مطالب سایت

کد پربازدیدترین

نظرسنجی واشتراک گذاری

پشتیبانی

تصویر ثابت