تبلیغات
وب سایت رسمی از گندمبان تا لکستان - طب و درمان عامیانه در بین قوم لك

اسلایدر

طب و درمان عامیانه در بین قوم لك
ارسال شده توسط gandomban . | ( نظرات )
مقدمه

لكها قومی هستند كه در شمال غربی و غرب استان لرستان ساكنند و دارای پیوستگی قومی و جغرافیایی خاصی هستند كه آنها را

 از كردها و لرها متمایز می كند. منطقه محل سكونت و زندگی لكها از مناطق باستانی لرستان است و آثار باستانی به دست آمده از ایـن مناطق، دلیلی بر قدمت و پیشینه تاریخی این مناطق است. زبان آنها لكی است كه خود زبان واحد و مستقلی است و اساساً بـا لـری و كردی تفاوت بسیار دارد و دارای آثار مكتوب فراوانی است كه فولكلور این قوم اصیل، به طور كلی در آنها باز نموده شده است.

تا چند دهه پیش ـ بعضاً امروز هم ـ چون نه علم پزشكی پیشرفت امروزی را پیدا كرده بود و نه تشكیلات و تجهیزات وزارت بهداشت در این حد گسترش داشت؛ بخصوص در مناطق محروم و دورافتادهای چون لرستان و ایلام و غیره كه از كمترین امكانات بهداشتی، پزشـك و دارو برخوردار بودند، مردم برای معالجه بیماری خود و خانواده شان به انواع راههای پیشگیری و درمان متوسل می شدند.

پـزشـك ایـن مردم اغلب پیرزنان و پیرمردان دنیادیده و سرد و گرم روزگار چشیده بودند، و داروی آنها اغلب تركیبات گیاهی بود. آنان به مصداق مثل عمده دردها و ناخوشیها را در گذران ایام تجربه كرده، علائم و عوارض و شیوه درمان آنها را به خوبی ( 1) لكی « كار ارسر هتی، حكیمه» میدانستند . اگر چه در نقاط مختلف ایران این شیوه طبابت و درمان حاكم بود و علاوه بر معالجان، عطاران و داروفروشان با دایركردن دكههای عطاری همه گونه داروهای گیاهی و غیرگیاهی را نظیر عناب، پرسیاوش، ریشه كاسنی، قدومه، گل گاوزبان، گل ختمی، ریشه خـتـمـی، ترنجبین، هفت ترشی، بارهنگ، به دانه، نشاسته، گل نیلوفر، گل پنیرك، قرص خرچنگ، گاودارو، كوهان شتر، عرق بید، عرق كاسنـی و طب و درمان عامیانه در بین قوم لك *

دكتر علی عباس رضایی نور آبادی استاد یار دانشگاه لرستان *

1ـ kar ar sar hati hakimah 

 


لكها قومی هستند كه در شمال غربی و غرب استان لرستان ساكنند و دارای پیوستگی قومی و جغرافیایی خاصی هستند كه آنها را از كردها و لرها متمایز می كند. منطقه محل سكونت و زندگی لكها از مناطق باستانی لرستان است و آثار باستانی به دست آمده از ایـن مناطق، دلیلی بر قدمت و پیشینه تاریخی این مناطق است. زبان آنها لكی است كه خود زبان واحد و مستقلی است و اساساً بـا لـری و كردی تفاوت بسیار دارد و دارای آثار مكتوب فراوانی است كه فولكلور این قوم اصیل، به طور كلی در آنها باز نموده شده است. تا چند دهه پیش ـ بعضاً امروز هم ـ چون نه علم پزشكی پیشرفت امروزی را پیدا كرده بود و نه تشكیلات و تجهیزات وزارت بهداشت در این حد گسترش داشت؛ بخصوص در مناطق محروم و دورافتادهای چون لرستان و ایلام و غیره كه از كمترین امكانات بهداشتی، پزشـك و دارو برخوردار بودند، مردم برای معالجه بیماری خود و خانواده شان به انواع راههای پیشگیری و درمان متوسل می شدند. پـزشـك ایـن مردم اغلب پیرزنان و پیرمردان دنیادیده و سرد و گرم روزگار چشیده بودند، و داروی آنها اغلب تركیبات گیاهی بود. آنان به مصداق مثل عمده دردها و ناخوشیها را در گذران ایام تجربه كرده، علائم و عوارض و شیوه درمان آنها را به خوبی ( 1) لكی « كار ارسر هتی، حكیمه» میدانستند .

 

اگر چه در نقاط مختلف ایران این شیوه طبابت و درمان حاكم بود و علاوه بر معالجان، عطاران و داروفروشان با دایركردن دكههای عطاری همه گونه داروهای گیاهی و غیرگیاهی را نظیر عناب، پرسیاوش، ریشه كاسنی، قدومه، گل گاوزبان، گل ختمی، ریشه خـتـمـی، ترنجبین، هفت ترشی، بارهنگ، به دانه، نشاسته، گل نیلوفر، گل پنیرك، قرص خرچنگ، گاودارو، كوهان شتر، عرق بید، عرق كاسنـی و طب و درمان عامیانه در بین قوم لك *kar ar sar . و غیره در طبله عطاری خود جای داده، در اختیار بیماران قرار میدادند، حتی در بعضی شهرهای بزرگ، طبیبان تحصیل كرده ای بـا روش درمانی سنتی ویژه - كه به آنها «حكیم باشی» میگفتند – وجود داشته و اساس طبابتشان بر تشخیص طبایع اربعه (گرم، سرد، خشك و رطوبتی) بود؛ ولی مناطق لك نشین باز به علت محرومیت